Pani Doktor, co to jest cukrzyca ciążowa? Jakie są objawy cukrzycy ciążowej? Jaka dieta powinna być stosowana w przypadku cukrzycy ciążowej?

Jeszcze do niedawna wystąpienie cukrzycy u kobiety w ciąży lub zajście w ciążę przez osobę chorą na cukrzycę oznaczało znaczne ryzyko zarówno dla matki, jak i nienarodzonego dziecka. Całe szczęście, rozwój diabetologii w ostatnich latach spowodował znaczące zwiększenie szans na donoszenie ciaży i urodzenie zdrowego dziecka. Choroba te jednak musi być traktowana poważnie przez przyszłe matki, które powinny znaleźć się pod opieką lekarza diabetologa.

 

Cukrzyca u kobiet w ciąży dotyczy około 5% ciężarnych. Może występować zarówno u kobiet wcześniej już chorujących na cukrzycę, co nazywane jest cukrzyca przedciążową, lub ujawnić się po raz pierwszy po zajściu w ciążę, jest to wtedy tak zwana cukrzyca ciążowa. Na wystąpienie cukrzycy ciążowej najbardziej narażone są kobiety z grupy wysokiego ryzyka, czyli:

·         kobiety ciężarne po 35 roku życia,

·         wieloródki,

·         kobiety rodzące dzieci z wadami rozwojowymi lub o masie ciała powyżej 4000g,

·         matki w otyłością,

·         z nadciśnieniem tętniczym,

·         osoby mające w rodzinie chorych na cukrzycę.

Kwalifikacja osoby ciężarnej do rozpoznania cukrzycy ciążowej następuje poprzez wykrycie stężenia glikemii charakterystycznego dla stanu przedcukrzycowego. Zaniedbana cukrzyca ciążowa może prowadzić do nadmiernego wzrostu płodu i wad rozwojowych dziecka. Następuje to w skutek nadmiaru glukozy z krwi matki przechodzi przez łożysko do krwi dziecka, którego trzustka zaczyna produkować większą ilość insuliny w celu obniżenia stężenia cukru.

Cukrzyca ciążowa - diagnoza i objawy

Za podstawowy cel leczenia cukrzycy ciążowej stawia się obniżenie stężenia glukozy u matki do wartości występujących u osób zdrowych. Przyszłym matkom zaleca się częste posiłki, 5 do 6 razy dziennie, małe objętościowo i składające się z pełnowartościowych produktów o niskim indeksie glikemicznym i wartościach kalotycznych właściwych dla danej osoby. Dla dobra dziecka warto zrezygnować z ulubionych słodyczy, białego pieczywa, ograniczyć ziemniaki i produkty z białej mąki, zadbać o regularną aktywność fizyczną i odpowiedni odpoczynek. Jeśli samo leczenie dietetyczne jest niewystarczające, konieczna staje się insulinoterapia, jedkak w przypadku cukrzycy u osób ciężarnych nie stosuje się leków doustnych przeciwcukrzycowych.

U około 75% kobiet z cukrzycą ciążową po porodzie występuje całkowita normalizacja glikemii. Należy jednak po 6 do 12 tygodniach od urodzenia dziecka wykonać badania kontrolne, w szczególności test tolerancji glukozy. Aby przeciwdziałać nawrotowi choroby, należy utrzymywać prawidłową masę ciała i właściwa aktywność fizyczną nawrotowi choroby. Nawrót choroby może nie dawać typowych objawów, ale rozwijać się podstępnie. Dlatego osoby, które w okresie ciąży cierpiały na cukrzycę ciążową, powinny co najmnej raz w roku powtarzać  badania kontrolne. U chorych  na cukrzycę typu 2, która ujawniła się przed ciążą lub w trakcie ciąży, po zakończeniu karmienia piersią  można rozważyć  przejście z leczenia insuliną na leczenie preparatami doustnymi.

Cukrzyca ciążowa jest w obecnych czasach chorobą, która w coraz mniejszym stopniu zagraża życiu i zdrowiu matek i dzieci. Niestety, kobiety które przebyły cukrzycę ciążową znajdują sie w grupie podwyższonego ryzyka wystąpienia w przyszłości zachorowania na cukrzycę typu 2. Osoby te są też narażone na wystąpienie cukrzycy ciążowej przy następnej ciąży. Dlatego też bardzo istotne są regularne badania, utrzymanie zdrowej i zbilansowanej diety oraz aktywność fizyczna, nawet po całkowitym wyleczeniu.

Cukrzyca ciążowa - leczenie